Door de groei van het aantal individuele handelingsplannen, hebben
leerkrachten het gevoel dat ze (te) veel ballen tegelijk in de lucht moeten
houden. De invoering van passend onderwijs maakt het nodig om voldoende differentiatie
aan te kunnen bieden, zonder dat de leerkracht richting en doel uit het oog
verliest. Werken met groepsplannen maakt dat mogelijk. Het biedt de structuur
om de kernvakken zo te geven dat alle leerlingen hun leerdoelen kunnen halen.
Hart van het lesgeven
Werken met groepsplannen raakt het hart van het lesgeven. Effectieve
instructie en klassenmanagement worden ingezet om in de onderwijsbehoeften van
alle leerlingen te voorzien. Het bereiken van leerdoelen staat centraal, niet
het doorwerken van de methode. Hiertoe stellen leerkrachten drie keer per jaar
op grond van toets- en observatiegegevens een groepsplan op voor lezen, taal en
rekenen.
Op basis van onderwijsbehoeften deelt de leerkracht zijn
groep in, meestal in een basisgroep en twee subgroepen: één voor zwak- en één
voor goedpresteerders. In het groepsplan worden doelen helder geformuleerd.
Belangrijk is dat hij hierbij ook aangeeft hoe die doelen gerealiseerd worden: aanpak,
tijd, instrumenten, ed. Hiermee kunnen de meeste individuele
handelingsplannen vervallen.
Uitgangspunten
Om met groepsplannen te kunnen werken, dienen scholen een
aantal uitgangspunten te onderschrijven:
·Handelingsgericht werken: werken volgens een
heldere cyclus van plannen, uitvoeren en evalueren. Er wordt gekeken naar
mogelijkheden van het kind en positieve factoren in de omgeving.
·Denken vanuit onderwijsbehoeften: niet denken in
belemmeringen, maar in mogelijkheden om die belemmeringen te omzeilen.
·Pro-actief denken en
handelen: het voorkomen van achterstanden en inspelen op cruciale leermomenten.
·Kennis van leerlijnen: leraren moeten de
leerlijn in de methode kennen en keuzes kunnen maken om leerlingen in staat te
stellen leerdoelen te halen.
·Klassenmanagement: effectieve instructie en
extra leertijd nodig om te voorzien in onderwijsbehoeften, doen een beroep op
de klassenmanagementvaardigheden van de leerkracht.
Rol van de intern begeleider
De ib’er speelt een belangrijke
rol in het werken met groepsplannen. Hij bespreekt de plannen met leerkrachten,
observeert in de klas en voert leerlingbesprekingen
met leerkrachten. Bij de invoering van groepsplannen, werkt de begeleider van
IJsselgroep daarom nauw met de ib’er samen. Hij voert
de eerste interventies uit en draagt deze geleidelijk aan de ib’er over. Zo kan hij zich zijn nieuwe rol stap voor stap eigen
maken.
Invoeren van
groepsplannen
De invoering van werken met groepsplannen vraagt tijd. Het
is een meerjarenproject. We beginnen daarom graag met een gedegen kennismaking.
Zo weet het team waaraan het begint en wat het kan verwachten.
Als een school handelingsgericht gaat werken en
groepsplannen invoert, is het belangrijk dat dit vanaf het begin goed gebeurt.
IJsselgroep heeft een vragenlijst ontwikkeld, die scholen een goed beeld geeft
van hun beginsituatie: sterke en zwakke punten die van belang zijn bij de invoering
van groepsplannen. Op basis hiervan besluiten directeur, ib’er
en begeleider van IJsselgroep of direct met de invoering wordt begonnen of dat
beter eerst aan een aantal voorwaarden moet worden gewerkt.
Veel scholen kiezen ervoor om per jaar een basisvak in groepsplannen
om te zetten. De meeste scholen zijn zo drie tot vier jaar bezig met de
invoering. Het eerste jaar vraagt het traject veel tijd van alle betrokkenen. IJsselgroep
biedt diverse werkvormen ter ondersteuning aan, zoals studiedagen,
teambijeenkomsten, groepsbesprekingen, klassenconsultatie en coaching.
Tools
Het werken met groepsplannen biedt de leerkracht een aantal
vaardigheden om de kwaliteit van zijn
lesgeven te vergroten.
·Hij heeft de leerlijn van een vak duidelijk voor
ogen en weet wat verschillende leerlingen moeten leren. Ook
kent hij de hobbels in een methode en hij weet hoe die kunnen worden genomen.
·Hij kan klassenmanagement effectief inzetten om doelen
te bereiken.
·Hij weet wat bepaalde leerlingen extra nodig hebben
en hoe hij dat kan bieden.
·Hij kan goed met ouders en leerlingen communiceren.
·Hij evalueert opbrengsten, reflecteert op zijn handelen
en kan deze informatie verwerken in nieuwe groepsplannen.
Meer weten
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met uw
accountmanager. U kunt uw vraag ook e-mailen naar info@ijsselgroep.nl of bellen met 088 093
10 00.